شاهنامه — بخش 120 از 993

پشیمان شد و درد بگزید و رنج نهاده ببخشید بسیار گنج همی رخ بمالید بر تیره خاک نیایش کنان پیش یزدان پاک چو بگذشت یک چند گریان چنین ببخشود بر وی جهان آفرین یکی داد نو ساخت اندر جهان که تابنده شد بر کهان و مهان جهان گفتی از داد دیبا شدست همان شاه بر گاه زیبا شدست ز هر کشوری نامور مهتری که بر سر نهادی بلند افسری به درگاه کاووس شاه آمدند وزان سرکشیدن به راه آمدند زمانه چنان شد که بود از نخست به آب وفا روی خسرو بشست همه مهتران کهتر او شدند پرستنده و چاکر او شدند کجا پادشا دادگر بود و بس نیازش نیاید بفریادرس بدین داستان گفتم آن کم شنود کنون رزم رستم بباید سرود چه گفت آن سراینده مرد دلیر که ناگه برآویخت با نره شیر که گر نام مردی بجویی همی رخ تیغ هندی بشویی همی ز بدها نبایدت پرهیز کرد که پیش آیدت روز ننگ و نبرد زمانه چو آمد بتنگی فراز هم از تو نگردد به پرهیز باز چو همره کنی جنگ را با خرد دلیرت ز جنگ آوران نشمرد خرد را و دین را رهی دیگرست سخنهای نیکو به بند اندرست کنون از ره رستم جنگجوی یکی داستانست با رنگ و بوی شنیدم که روزی گو پیلتن یکی سور کرد از در انجمن به جایی کجا نام او بد نوند بدو اندرون کاخهای بلند کجا آذر تیز برزین کنون بدانجا فروزد همی رهنمون بزرگان ایران بدان بزمگاه شدند انجمن نامور یک سپاه چو طوس و چو گودرز کشوادگان چو بهرام و چون گیو آزادگان چو گرگین و چون زنگهٔ شاوران چو گستهم و خراد جنگ آوران چو برزین گردنکش تیغ زن گرازه کجا بد سر انجمن ابا هر یک از مهتران مرد چند یکی لشکری نامدار ارجمند نیاسود لشکر زمانی ز کار ز چوگان و تیر و نبید و شکار به مستی چنین گفت یک روز گیو به رستم که ای نامبردار نیو گر ایدون که رای شکار آیدت چو یوز دونده به کار آیدت به نخچیرگاه رد افراسیاب بپوشیم تابان رخ آفتاب ز گرد سواران و از یوز و باز بگیریم آرام روز دراز به گور تگاور کمند افگنیم به شمشیر بر شیر بند افگنیم بدان دشت توران شکاری کنیم که اندر جهان یادگاری کنیم بدو گفت رستم که بی کام تو مبادا گذر تا سرانجام تو سحرگه بدان دشت توران شویم ز نخچیر و از تاختن نغنویم ببودند یکسر برین هم سخن کسی رای دیگر نیفگند بن سحرگه چو از خواب برخاستند بران آرزو رفتن آراستند برفتند با باز و شاهین و مهد گرازنده و شاد تا رود شهد به نخچیرگاه رد افراسیاب ز یک دست ریگ و ز یک دست آب دگر سو سرخس و بیابانش پیش گله گشته بر دشت آهو و میش همه دشت پر خرگه و خیمه گشت از انبوه آهو سراسیمه گشت ز درنده شیران زمین شد تهی به پرنده مرغان رسید آگهی تلی هر سویی مرغ و نخجیر بود اگر کشته گر خستهٔ تیر بود ز خنده نیاسود لب یک زمان ببودند روشن دل و شادمان به یک هفته زین گونه با می بدست گهی تاختن گه نشاط نشست بهشتم تهمتن بیامد پگاه یکی رای شایسته زد با سپاه چنین گفت رستم بدان سرکشان بدان گرزداران مردم کشان که از ما به افراسیاب این زمان همانا رسید آگهی بی گمان یکی چاره سازد بیاید بجنگ کند دشت نخچیر بر یوز تنگ بباید طلایه به ره بر یکی که چون آگهی یابد او اندکی