شاهنامه — بخش 174 از 993

اگر بخت باشد مرا نیکخواه همانا دهد ره به پیوند شاه همی گفت و مژگان پر از آب کرد همی برزد اندر میان باد سرد بدو گفت پیران که با روزگار نسازد خرد یافته کارزار نیابی گذر تو ز گردان سپهر کزویست آرام و پرخاش و مهر به ایران اگر دوستان داشتی به یزدان سپردی و بگذاشتی نشست و نشانت کنون ایدرست سر تخت ایران به دست اندرست بگفت این و برخاست از پیش او چو آگاه گشت از کم و بیش او به شادی بشد تا بدرگاه شاه فرود آمد و برگشادند راه همی بود بر پیش او یک زمان بدو گفت سالار نیکوگمان که چندین چه باشی به پیشم به پای چه خواهی به گیتی چه آیدت رای سپاه و در گنج من پیش تست مرا سودمندی کم و بیش تست کسی کاو به زندان و بند منست گشادنش درد و گزند منست ز خشم و ز بند من آزاد گشت ز بهر تو پیگار من باد گشت ز بسیار و اندک چه باید بخواه ز تیغ و ز مهر و ز تخت و کلاه خردمند پاسخ چنین داد باز که از تو مبادا جهان بی نیاز مرا خواسته هست و گنج و سپاه به بخت تو هم تیغ و هم تاج و گاه ز بهر سیاوش پیامی دراز رسانم به گوش سپهبد به راز مرا گفت با شاه ترکان بگوی که من شاد دل گشتم و نامجوی بپروردیم چون پدر در کنار همه شادی آورد بخت تو بار کنون همچنین کدخدایی بساز به نیک و بد از تو نیم بی نیاز پس پردهٔ تو یکی دخترست که ایوان و تخت مرا درخورست فرنگیس خواند همی مادرش شود شاد اگر باشم اندر خورش پراندیشه شد جان افراسیاب چنین گفت با دیده کرده پرآب که من گفته ام پیش ازین داستان نبودی بران گفته همداستان چنین گفت با من یکی هوشمند که رایش خرد بود و دانش بلند که ای دایهٔ بچهٔ شیرنر چه رنجی که جان هم نیاری به بر و دیگر که از پیش کندآوران ز کار ستاره شمر بخردان شمار ستاره به پیش پدر همی راندندی همه دربدر کزین دو نژاده یکی شهریار بیاید بگیرد جهان در کنار به توران نماند برو بوم و رست کلاه من اندازد از کین نخست کنون باورم شد که او این بگفت که گردون گردان چه دارد نهفت چرا کشت باید درختی به دست که بارش بود زهر و برگش کبست ز کاووس وز تخم افراسیاب چو آتش بود تیز یا موج آب ندانم به توران گراید به مهر وگر سوی ایران کند پاک چهر چرا بر گمان زهر باید چشید دم مار خیره نباید گزید بدو گفت پیران که ای شهریار دلت را بدین کار غمگین مدار کسی کز نژاد سیاوش بود خردمند و بیدار و خامش بود بگفت ستاره شمر مگرو ایچ خردگیر و کار سیاوش بسیچ کزین دو نژاده یکی نامور برآرد به خورشید تابنده سر بایران و توران بود شهریار دو کشور برآساید از کارزار وگر زین نشان راز دارد سپهر بیفزایدش هم باندیشه مهر بخواهد بدن بی گمان بودنی نکاهد به پرهیز افزودنی نگه کن که این کار فرخ بود ز بخت آنچ پرسند پاسخ بود ز تخم فریدون وز کیقباد فروزنده تر زین نباشد نژاد به پیران چنین گفت پس شهریار که رای تو بر بد نیاید به کار به فرمان و رای تو کردم سخن برو هرچ باید به خوبی بکن دو تا گشت پیران و بردش نماز بسی آفرین کرد و برگشت باز به نزد سیاوش خرامید زود برو بر شمرد آن کجا رفته بود نشستند شادان دل آن شب بهم به باده بشستند جان را ز غم چو خورشید از چرخ گردنده سر برآورد برسان زرین سپر