شاهنامه — بخش 220 از 993

ببوسید و بنهاد بر سرش تاج به کرسی شد از نامور تخت عاج ز گنجش زبرجد نثار آورید بسی گوهر شاهوار آورید بسی آفرین بر سیاوش بخواند که خسرو به چهره جز او را نماند ز پهلو برفتند آزادگان سپهبد سران و گرانمایگان به شاهی برو آفرین خواندند همه زر و گوهر برافشاندند جهان را چنین است ساز و نهاد ز یک دست بستد به دیگر بداد بدردیم ازین رفتن اندر فریب زمانی فراز و زمانی نشیب اگر دل توان داشتن شادمان به شادی چرا نگذرانی زمان به خوشی بناز و به خوبی ببخش مکن روز را بر دل خویش رخش ترا داد و فرزند را هم دهد درختی که از بیخ تو برجهد نبینی که گنجش پر از خواستست جهانی به خوبی بیاراستست کمی نیست در بخشش دادگر فزونی بخوردست انده مخور به پالیز چون برکشد سرو شاخ سر شاخ سبزش برآید ز کاخ به بالای او شاد باشد درخت چو بیندش بینادل و نیک بخت سزد گر گمانی برد بر سه چیز کزین سه گذشتی چه چیزست نیز هنر با نژادست و با گوهر است سه چیزست و هر سه به بنداندرست هنر کی بود تا نباشد گهر نژاده بسی دیده ای بی هنر گهر آنک از فر یزدان بود نیازد به بد دست و بد نشنود نژاد آنک باشد ز تخم پدر سزد کاید از تخم پاکیزه بر هنر گر بیاموزی از هر کسی بکوشی و پیچی ز رنجش بسی ازین هر سه گوهر بود مایه دار که زیبا بود خلعت کردگار چو هر سه بیابی خرد بایدت شناسندهٔ نیک و بد بایدت چو این چار با یک تن آید بهم براساید از آز وز رنج و غم مگر مرگ کز مرگ خود چاره نیست وزین بدتر از بخت پتیاره نیست جهانجوی از این چار بد بی نیاز همش بخت سازنده بود از فراز سخن راند گویا بدین داستان دگر گوید از گفتهٔ باستان کنون بازگردم بغاز کار که چون بود کردار آن شهریار چو تاج بزرگی بسر برنهاد ازو شاد شد تاج و او نیز شاد به هر جای ویرانی آباد کرد دل غمگنان از غم آزاد کرد از ابر بهاران ببارید نم ز روی زمین زنگ بزدود غم جهان گشت پر سبزه و رود آب سر غمگنان اندر آمد به خواب زمین چون بهشتی شد آراسته ز داد و ز بخشش پر از خواسته چو جم و فریدون بیاراست گاه ز داد و ز بخشش نیاسود شاه جهان شد پر از خوبی و ایمنی ز بد بسته شد دست اهریمنی فرستادگان آمد از هر سوی ز هر نامداری و هر پهلوی پس آگاهی آمد سوی نیمروز بنزد سپهدار گیتی فروز که خسرو ز توران به ایران رسید نشست از بر تخت کو را سزید بیاراست رستم به دیدار شاه ببیند که تا هست زیبای گاه ابا زال، سام نریمان بهم بزرگان کابل همه بیش و کم سپاهی که شد دشت چون آبنوس بدرید هر گوش ز اوای کوس سوی شهر ایران گرفتند راه زواره فرامرز و پیل و سپاه به پیش اندرون زال با انجمن درفش بنفش از پس پیلتن پس آگاهی آمد بر شهریار که آمد ز ره پهلوان سوار زواره فرامرز و دستان سام بزرگان که هستند با جاه و نام دل شاه شد زان سخن شادمان سراینده را گفت کاباد مان که اویست پروردگار پدر وزویست پیدا به گیتی هنر بفرمود تا گیو و گودرز و طوس برفتند با نای رویین و کوس تبیره برآمد ز درگاه شاه همه برنهادند گردان کلاه یکی لشکر از جای برخاستند پذیره شدن را بیاراستند ز پهلو به پهلو پذیره شدند همه با درفش و تبیره شدند