شاهنامه — بخش 390 از 993

که ما شاه را بنده و چاکریم زمین جز بفرمان او نسپریم کس از خواست یزدان نیابد رها اگر چه شود در دم اژدها جهاندار داند که ما خود کییم میان تنگ بسته ز بهر چییم نبدمان بکار سیاوش گناه ببرد اهرمن شاه را دل ز راه که توران ز ایران همه پر غمست زن و کودک خرد در ماتمست نه بر آرزو کینه خواه آمدیم ز بهر بر و بوم و گاه آمدیم ازین جنگ ما را بد آمد بسر پسر بی پدر شد پدر بی پسر بجان گر دهد شاهمان زینهار ببندیم پیشش میان بنده وار بدین لشکر اندر بس مهترست کجا بندگی شاه را در خورست گنهکار اوییم و او پادشاست ازو هرچ آید بما بر رواست سران سربسر نزد شاه آوریم بسی پوزش اندر گناه آوریم گر از ما بدلش اندرون کین بود بریدن سر دشمن آیین بود ور ایدونک بخشایش آرد رواست همان کرد باید که او را هواست چو بشنید گفتار ایشان بدرد ببخشودشان شاه آزاد مرد بفرمود تا پیش او آمدند بران آرزو چاره جو آمدند همه بر نهادند سر بر زمین پر از خون دل و دیده پر آب کین سپهبد سوی آسمان کرد سر که ای دادگر داور چاره گر همان لشکرست این که سر پر ز کین همی خاک جستند ز ایران زمین چنین کردشان ایزد دادگر نه رای و نه دانش نه پای و نه پر بدو دست یازم که او یار بس ز گیتی نخواهیم فریادرس بدین داستان زد یکی نیک رای که از کین بزین اندر آورد پای که این باره رخشنده تخت منست کنون کار بیدار بخت منست بدین کینه گر تخت و تاج آوریم و گر رسم تابوت ساج آوریم و گرنه بچنگ پلنگ اندرم خور کرگسانست مغز سرم کنون بر شما گشت کردار بد شناسد هر آنکس که دارد خرد نیم من بخون شما شسته چنگ که گیرم چنین کار دشوار تنگ همه یکسره در پناه منید و گر چند بدخواه گاه منید هر آنکس که خواهد نباشد رواست بدین گفته افزایش آمد نه کاست هر آنکس که خواهد سوی شاه خویش گذارد نگیرم برو راه پیش ز کمی و بیشی و از رنج و آز بنیروی یزدان شدم بی نیاز چو ترکان شنیدند گفتار شاه ز سر بر گرفتند یکسر کلاه بپیروزی شاه خستو شدند پلنگان جنگی چو آهو شدند بفرمود شاه جهان تا سلیح بیارند تیغ و سنان و رمیح ز بر گستوان و ز رومی کلاه یکی توده کردند نزدیک شاه بگرد اندرش سرخ و زرد و بنفش زدند آن سرافراز ترکان درفش بخوردند سوگندهای گران که تا زنده ایم از کران تا کران همه شاه را چاکر و بنده ایم همه دل بمهر وی آگنده ایم چو این کرده بودند بیدار شاه ببخشید یکسر همه بر سپاه ز همشان پس آنگه پراگنده کرد همه بومش از مردم آگنده کرد ازان پس خروش آمد از دیده گاه که گرد سواران برآمد ز راه سه اسب و دو کشته برو بسته زار همی بینم از دور با یک سوار همه نامداران ایران سپاه نهادند چشم از شگفتی براه که تا کیست از مرز توران زمین که یارد گذشتن برین دشت کین هم اندر زمان بیژن آمد دمان ببازو بزه بر فگنده کمان بر اسبان چو لهاک و فرشیدورد فگنده نگونسار پرخون و گرد بر اسبی دگر بر پر از درد و غم بغوش ترک اندرون گستهم چو بیژن بنزدیک خسرو رسید سر تاج و تخت بلندش بدید ببوسید و بر خاک بنهاد روی بشد شاد خسرو بدیدار اوی بپرسید و گفتش که ای شیر مرد کجا رفته بودی ز دشت نبرد ز گستهم بیژن سخن یاد کرد ز لهاک وز گرد فرشیدورد