شاهنامه فردوسی

شاهنامه — بخش 453 از 993

متن اصلی

کجا آن یلان و کیان جهان از اندیشه دل دور کن تا توان چو لهراسب آگه شد از کار شاه ز لشکر که بودند با او براه نشست از بر تخت با تاج زر برفتند گردان زرین کمر بواز گفت ای سران سپاه شنیده همه پند و اندرز شاه هرآنکس که از تخت من نیست شاد ندارد همی پند شاهان بیاد مرا هرچ فرمود و گفت آن کنم بکوشم بنیکی و فرمان کنم شما نیز از اندرز او دست باز مدارید وز من مدارید راز گنهکار باشد بیزدان کسی که اندرز شاهان ندارد بسی بد و نیک ازین هرچ دارید یاد سراسر بمن بر بباید گشاد چنین داد پاسخ ورا پور سام که خسرو ترا شاه بر دست نام پذیرفته ام پند و اندرز او نیابد گذر پای از مرز او تو شاهی و ما یکسره کهتریم ز رای و ز فرمان او نگذریم من و رستم زابلی هرک هست ز مهتر تو برنگسلانیم دست هرآنکس که او نه برین ره بود ز نیکی ورادست کوته بود چو لهراسب گفتار دستان شنید بدو آفرین کرد و دم درکشید چنین گفت کز داور راستی شما را مبادا کم و کاستی که یزدان شما را بدان آفرید که روی بدیها شود ناپدید جهاندار نیک اختر و شادروز شما را سپرد آن زمان نیمروز کنون پادشاهی جز آن هرچ هست بگیرید چندانک باید بدست مرا با شما گنج بخشیده نیست تن و دوده و پادشاهی یکیست بگودز گفت آنچ داری نهان بگوی از دل ای پهلوان جهان بدو گفت گودرز من یک تنم چو بی گیو و رهام و بی بیژنم برآنم سراسر که دستان بگفت جزین من ندارم سخن درنهفت چنانم که با شاه گفتم نخست بدین مایه نشکست عهد درست تو شاهی و ما سربسر کهتریم ز پیمان و فرمان تو نگذریم همه مهتران خواندند آفرین بفرمان نهادند سر برزمین ز گفتار ایشان دلش تازه گشت ببالید و بر دیگر اندازه گشت بران نامداران گرفت آفرین که آباد بادا بگردان زمین گزیدش یکی روز فرخنده تر که تا برنهد تاج شاهی بسر چنانچون فریدون فرخ نژاد برین مهرگان تاج بر سر نهاد بدان مهرگان گزین او ز مهر کزان راستی رفت مهر سپهر بیاراست ایوان کیخسروی بپیراست دیوان او از نوی چنینست گیتی فراز و نشیب یکی آورد دیگری را نهیب ازین کار خسرو ببیرون شدیم سوی کار لهراسب بازآمدیم بپیروزی شهریار بلند کزویست امید نیک و گزند بنیکی رساند دل دوستان گزند آید از وی بناراستان چو لهراسپ بنشست بر تخت داد به شاهنشهی تاج بر سر نهاد جهان آفرین را ستایش گرفت نیایش ورا در فزایش گرفت چنین گفت کز داور داد و پاک پر امید باشید و با ترس و باک نگارندهٔ چرخ گردنده اوست فرایندهٔ فره بنده اوست چو دریا و کوه و زمین آفرید بلند آسمان از برش برکشید یکی تیز گردان و دیگر بجای به جنبش ندادش نگارنده پای چو موی از بر گوی و ما در میان به رنج تن و آز و سود و زیان تو شادان دل و مرگ چنگال تیز نشسته چو شیر ژیان پرستیز ز آز و فزونی به یکسو شویم به نادانی خویش خستو شویم ازین تاج شاهی و تخت بلند نجوییم جز داد و آرام و پند مگر بهره مان زین سرای سپنج نیاید همی کین و نفرین و رنج من از پند کیخسرو افزون کنم ز دل کینه و آز بیرون کنم بسازید و از داد باشید شاد تن آسان و از کین مگیرید یاد مهان جهان آفرین خواندند ورا شهریار زمین خواندند

شرح و بازنویسی ساده

بخش 453 از شاهنامهٔ فردوسی — حماسهٔ ملی ایران (50 بیت).