شاهنامه — بخش 457 از 993

چه مردی بدو گفت با من بگوی که هم شاه شاخی و هم نامجوی چنین داد پاسخ که ای نامدار یکی کره تازم دلیر و سوار مرا گر نوازی به کار آیمت به رنج و به بد نیز یار آیمت بدو گفت نستاو زین در بگرد تو ایدر غریبی وبی پای مرد بیابان و دریا و اسپان یله به ناآشنا چون سپارم گله چو بشنید گشتاسپ غمگین برفت ره ساربانان قیصر گرفت یکی آفرین کرد بر ساربان که پیروز بادی و روشن روان خردمند چون روی گشتاسپ دید پذیره شد و جایگاهش گزید سبک باز گسترد گستردنی بیاورد چیزی که بد خوردنی چنین گفت گشتاسپ با ساروان که این مرد بیدار و روشن روان مرا ده یکی کاروانی شتر چو رای آیدت مزد ما هم ببر بدو ساربان گفت کای شیرمرد نزیبد ترا هرگز این کارکرد به چیزی که ما راست چون سر کنی به آید گر آهنگ قیصر کنی ترا بی نیازی دهد زین سخن جز آهنگ درگاه قیصر مکن و گر گم شدت راه دارم هیون پسندیده و مردم رهنمون برو آفرین کرد و برگشت زوی پر از غم سوی شهر بنهاد روی شد آن دردها بر دلش بر گران بیامد به بازار آهنگران یکی نامور بود بوراب نام پسندیده آهنگری شادکام همی ساختی نعل اسپان شاه بر قیصر او را بدی پایگاه ورا یار و شاگرد بد سی و پنج ز پتک و ز آهن رسیده به رنج به دکانش بنشست گشتاسپ دیر شد آن پیشه کار از نشستنش سیر بدو گفت آهنگر ای نیکخوی چه داری به دکان ما آرزوی چنین داد پاسخ که ای نیک بخت نپیچم سر از پتک وز کار سخت مرا گر بداری تو یاری کنم برین پتک و سندان سواری کنم چو بشنید بوراب زو داستان به یاری او گشت همداستان گرانمایه گویی به آتش بتافت چو شد تافته سوی سندان شتافت به گشتاسپ دادند پتکی گران برو انجمن گشته آهنگران بزد پتک و بشکست سندان و گوی ازو گشت بازار پر گفت وگوی بترسید بوراب و گفت ای جوان به زخم تو آهن ندارد توان نه پتک و نه آتش نه سندان نه دم چو بشنید گشتاسپ زان شد دژم بینداخت پتک و بشد گرسنه نه روی خورش بد نه جای بنه نماند به کس روز سختی نه رنج نه آسانی و شادمانی نه گنج بد و نیک بر ما همی بگذرد نباشد دژم هرکه دارد خرد همی بود گشتاسپ دل مستمند خروشان و جوشان ز چرخ بلند نیامد ز گیتیش جز زهر بهر یکی روستا دید نزدیک شهر درخت و گل و آبهای روان نشستنگه شاد مرد جوان درختی گشن سایه بر پیش آب نهان گشته زو چشمهٔ آفتاب بران سایه بنشست مرد جوان پر از درد پیچان و تیره روان همی گفت کای داور کردگار غم آمد مرا بهره زین روزگار نبینم همی اختر خویش بد ندانم چرا بر سرم بد رسد یکی نامور زان پسندیده ده گذر کرد بر وی که او بود مه ورا دید با دیدگان پر ز خون به زیر زنخ دست کرده ستون بدو گفت کای پاک مرد جوان چرایی پر از درد و تیره روان اگر آیدت رای ایوان من بوی شاد یکچند مهمان من مگر کین غمان بر دلت کم شود سر تیر مژگانت بی نم شود بدو گفت گشتاسپ کای نامجوی نژاد تو از کیست با من بگوی چنین داد پاسخ ورا کدخدای کزین پرسش اکنون ترا چیست رای من از تخم شاه آفریدون گرد کزان تخمه کس در جهان نیست خرد چو بشنید گشتاسپ برداشت پای همی رفت با نامور کدخدای چو آن مهتر آمد سوی خان خویش به مهمان بیاراست ایوان خویش