شاهنامه — بخش 492 از 993

ندید اندرون شاه گشتاسپ را پرستنده ای دید و لهراسپ را بشد همچنان پیش خاقان بگفت به رخ پیش او بر زمین را برفت چو ارجاسپ آگاه شد شاد گشت از اندوه دیرینه آزاد گشت سر آن را همه خواند و گفتا روید سپاه پراگنده گرد آورید برفتند گردان لشکر همه به کوه و بیابان و جای رمه بدو باز خواندند لشکرش را گزیده سواران کشورش را چو این نامه ا فتاد در دست من به ماه گراینده شد شست من نگه کردم این نظم سست آمدم بسی بیت ناتندرست آمدم من این زان بگفتم که تا شهریار بداند سخن گفتن نابکار دو گوهر بد این با دو گوهر فروش کنون شاه دارد به گفتار گوش سخن چون بدین گونه بایدت گفت مگو و مکن طبع با رنج جفت چو بند روان بینی و رنج تن به کانی که گوهر نیابی مکن چو طبعی نباشد چو آب روان مبر سوی این نامهٔ خسروان دهن گر بماند ز خوردن تهی ازان به که ناساز خوانی نهی یکی نامه بود از گه باستان سخنهای آن برمنش راستان چو جامی گهر بود و منثور بود طبایع ز پیوند او دور بود گذشته برو سالیان شش هزار گر ایدونک پرسش نماید شمار نبردی به پیوند او کس گمان پر اندیشه گشت این دل شادمان گرفتم به گوینده بر آفرین که پیوند را راه داد اندرین اگرچه نپیوست جز اندکی ز رزم و ز بزم از هزاران یکی همو بود گوینده را راه بر که بنشاند شاهی ابر گاه بر همی یافت از مهتران ارج و گنج ز خوی بد خویش بودی به رنج ستایندهٔ شهریاران بدی به کاخ افسر نامداران بدی به شهر اندرون گشته گشتی سخن ازو نو شدی روزگار کهن من این نامه فرخ گرفتم به فال بسی رنج بردم به بسیار سال ندیدم سرافراز بخشنده ای به گاه کیان بر درخشنده ای مرا این سخن بر دل آسان نبود بجز خامشی هیچ درمان نبود نشستنگه مردم نیک بخت یکی باغ دیدم سراسر درخت به جایی نبد هیچ پیدا درش بجز نام شاهی نبد افسرش که گر در خور باغ بایستمی اگر نیک بودی بشایستمی سخن را چو بگذاشتم سال بیست بدان تا سزاوار این رنج کیست ابوالقاسم آن شهریار جهان کزو تازه شد تاج شاهنشاهان جهاندار محمود با فر و جود که او را کند ماه و کیوان سجود سر نامه را نام او تاج گشت به فرش دل تیره چون عاج گشت به بخش و به داد و به رای و هنر نبد تاج را زو سزاوارتر بیامد نشست از بر تخت داد جهاندار چون او ندارد به یاد ز شاهان پیشی همی بگذرد نفس داستان را همی نشمرد(؟) چه دینار بر چشم او بر چه خاک به رزم و به بزم اندرش نیست باک گه بزم زر و گه رزم تیغ ز خواهنده هرگز ندارد دریغ کنون زرم ارجاسپ را نو کنیم به طبع روان باغ بی خو کنیم بفرمود تا کهرم تیغ زن بود پیش سالار آن انجمن که ارجاسپ را بود مهتر پسر به خورشید تابان برآورده سر بدو گفت بگزین ز لشکر سوار ز ترکان شایسته مردی هزار از ایدر برو تازیان تا به بلخ که از بلخ شد روز ما تار و تلخ نگر تا کرا یابی از دشمنان از آتش پرستان و آهرمنان سرانشان ببر خانهاشان بسوز بریشان شب آور به رخشنده روز از ایوان گشتاسپ باید که دود زبانه برآرد به چرخ کبود اگر بند بر پای اسفندیار بیابی سرآور برو روزگار هم آنگه سرش را ز تن بازکن وزین روی گیتی پرآواز کن همه شهر ایران به کام تو گشت تو تیغی و دشمن نیام تو گشت