شاهنامه فردوسی

شاهنامه — بخش 889 از 993

متن اصلی

ندیدند هرگز سواری چوسام نزد پیش او شیردرنده گام چو نوذر شد از بخت بیدادگر بپا اندر آورد رای پدر همه مهتران سام را خواستند همان تخت پیروزه آراستند بران مهتران گفت هرگز مباد که جان سپهبد کند تاج یاد که خاک منوچهر گاه منست سر تخت نوذر کلاه منست بدان گفتم این ای برادر که تخت نیابد مگر مرد پیروزبخت که دارد کفی راد وفر ونژاد خردمند و روشن دل و پر ز داد ندانم که بر تو چه خواهد رسید که اندر دلت شد خرد ناپدید بدو گفت بهرام کاینست راست برین راستی پاک یزدان گواست ولیکن کنون کار ازین درگذشت دل و مغز من پر ز تیمار گشت اگر مه شوم گر نهم سر بمرگ که مرگ اندر آید بپولاد ترگ وزان روی شد شهریار جوان چوبگذشت شاد از پل نهروان همه مهتران را زلشکر بخواند سزاوار بر تخت شاهی نشاند چنین گفت کای نیکدل سروران جهاندیده و کار کرده سران بشاهی مرا این نخستین سرست جز از آزمایش نه اندرخورست بجای کسی نیست ما را سپاس وگر چند هستیم نیکی شناس شمارا زما هیچ نیکی نبود که چندین غم ورنج باید فزود نیاکان ما را پرستیده اید بسی شور و تلخ جهان دیده اید بخواهم گشادن یکی راز خویش نهان دارم از لشکر آواز خویش سخن گفتن من بایرانیان نباید که بیرون برند ازمیان کزین گفتن اندیشه من تباه شود چون بگویند پیش سپاه من امشب سگالیده ام تاختن سپه را به جنگ اندر انداختند که بهرام را دیده ام در سخن سواریست اسپ افگن وکارکن همی کودکی بی خرد داندم بگرز و بشمشیر ترساندم نداند که من شب شبیخون کنم برزم اندرون بیم بیرون کنم اگریار باشید بامن به جنگ چو شب تیره گردد نسازم درنگ چو شوید بعنبر شب تیره روی بیفشاند این گیسوی مشکبوی شما برنشینید با ساز جنگ همه گرز و خنجر گرفته بچنگ بران برنهادند یکسر سپاه که یک تن نگردد زفرمان شاه چو خسرو بیامد بپرده سرای زبیگانه مردم بپردخت جای بیاورد گستهم وبندوی را جهاندیده و گرد گردوی را همه کارزار شبیخون بگفت که با او مگر یار باشند و جفت بدو گفت گستهم کای شهریار چرایی چنین ایمن از روزگار تو با لشکر اکنون شبیخون کنی ز دلها مگر مهر بیرون کنی سپاه تو با لشکر دشمنند ابا او همه یک دل ویک تنند ز یک سو نبیره ز یک سو نیا به مغز اندرون کی بود کیمیا ازین سو برادر وزان سو پدر همه پاک بسته یک اندر دگر پدر چون کند با پسر کارزار بدین آروز کام دشمن مخار نبایست گفت این سخن با سپاه چو گفتی کنون کار گردد تباه بدو گفت گردوی کاین خود گذشت گذشته همه باد گردد به دشت توانایی و کام وگنج وسپاه سر مرد بینا نپیچد ز راه بدین رزمگه امشب اندر مباش ممان تا شود گنج و لشکر به لاش که من بی گمانم کزین راز ما وزین ساختن در نهان سازما بدان لشکر اکنون رسید آگهی نباید که تو سر بدشمن دهی چوبشنید خسرو پسند آمدش به دل رای او سودمند آمدش گزین کرد زان سرکشان مرد چند که باشند برنیک وبد یارمند چو خرداد برزین و گستهم شیر چوشاپور و چون اندیان دلیر چو بندوی خراد لشکر فروز چو نستود لشکرکش نیوسوز تلی بود پر سبزه وجای سور سپه را همی دید خسرو ز دور وزین روی بنشست بهرام گرد بزرگان برفتند با او وخرد

شرح و بازنویسی ساده

بخش 889 از شاهنامهٔ فردوسی — حماسهٔ ملی ایران (50 بیت).